Kapituła Nagrody Literackiej m.st. Warszawy wybrała 15 wyróżniających się polskich książek wydanych w 2025 roku. Wśród nominowanych znajdują się autorzy prozy, poezji, literatury dziecięcej, książek dotyczących Warszawy oraz komiksów i powieści graficznych. Miasto Warszawa jest organizatorem tego konkursu, a także fundatorem nagród pieniężnych.
W bieżącej edycji Nagrody Literackiej m.st. Warszawy zgłoszono 722 publikacje. Najwięcej tytułów pochodzi z kategorii prozy, z ponad 250 zgłoszeniami. Następnie w poezji nadesłano 239 pozycji, a w kategorii literatura dziecięca walczyło 127 książek. Po 54 tytuły zgłoszono w kategoriach książki o tematyce warszawskiej oraz komiks i powieść graficzna.
Nagroda Literacka Warszawy w obecnej formule istnieje już od 19 lat i ma na koncie ponad 100 laureatów oraz 70 nagrodzonych książek. Aldona Machnowska-Góra, zastępczyni prezydenta m.st. Warszawy, wyraziła radość z faktu, że samorządowe wsparcie przyczynia się do promocji literatury, podkreślając, że Warszawiacy cenią sobie literaturę, a nominacje są starannie wybrane spośród setek pozycji. Zachęciła również do odwiedzenia miejskich bibliotek, gdzie można znaleźć wszystkie nominowane książki.
Skład jury Nagrody Literackiej m.st. Warszawy
W tym roku jury obradowało w składzie: Justyna Sobolewska (przewodnicząca), Maciej Jakubowiak (sekretarz), Anna Kramek-Klicka, Piotr Sadzik, Agnieszka Sowińska, Karolina Szymaniak oraz Antoni Zając.
Finał konkursu zaplanowano na 13 czerwca, a w maju zostanie ogłoszony warszawski twórca lub twórczyni. Laureaci w poszczególnych kategoriach otrzymają po 35 tys. zł, natomiast pozostali nominowani dostaną po 15 tys. zł. W kategoriach dziecięcej i komiksowej nagrody przyznawane są zarówno autorom tekstu, jak i ilustracji. Warszawski twórca lub twórczyni otrzymają 120 tys. zł.
Nominowane książki do 19. Nagrody Literackiej Warszawy
Proza
- Weronika Murek, „Urodziny”, Wydawnictwo Czarne;
- Maciej Sieńczyk, „Pijaczek”, Wydawnictwo Biblioteki Śląskiej;
- Szczepan Twardoch, „Null”, Wydawnictwo Marginesy.
Poezja
- Kamila Janiak, „Dziwne dziewczyny”, Wydawnictwo Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej i Centrum Animacji Kultury w Poznaniu;
- Justyna Kulikowska, „Wnyki dla światła”, Wydawnictwo Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej i Centrum Animacji Kultury w Poznaniu;
- Marcin Mokry, „Solarysze”, Fundacja Na Rzecz Kultury i Edukacji im. Tymoteusza Karpowicza.
Literatura dziecięca (tekst i ilustracje)
- Adam Robiński (tekst), Bartek Glaza (ilustracje), „Wodyseja”, Wydawnictwo Widnokrąg;
- Katarzyna Wasilkowska (tekst), Ludwika Gnyp (ilustracje), „Złodziejka”, Wydawnictwo Literatura;
- Katarzyna Witt (tekst), Ola Niepsuj (ilustracje), „Po co nam sztuka?”, Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie.
Książka o tematyce warszawskiej
- Paweł Kozioł, „Azard”, Wydawnictwo Drzazgi;
- Stanisław Łubieński, „Drugie życie Czarnego Kota”, Wydawnictwo Agora;
- Krzysztof Mordyński, „MDM. Marszałkowska dzielnica marzeń”, Centrum Architektury.
Komiks i powieść graficzna
- Marcin Podolec, „Sezon spadających gwiazd”, Kultura Gniewu;
- Jacek Świdziński, „Brzask”, Muzeum Karykatury im. Eryka Lipińskiego;
- Łukasz Wojciechowski, „Dum-dum”, Kultura Gniewu.
Opinie jury o nominowanych książkach
Obrady jury w tym roku były intensywne i pełne niespodzianek. Nominowane książki zaskoczyły jurorów, pojawiając się w nieoczekiwanych formach. Wśród poruszanych tematów znalazły się znikanie, trwanie oraz transformacja, obejmujące człowieka, miasto, przyrodę oraz system władzy. Jury doceniło różnorodność gatunkową oraz nowatorskie podejścia do tradycji, co otwiera nowe horyzonty myślenia – podsumowała Justyna Sobolewska, przewodnicząca jury.
Nominacja dla „Urodzin” Weroniki Murek wynika z umiejętności uchwycenia w sugestywnej prozie chwili życia, które powoli dobiega końca. „Pijaczek” Macieja Sieńczyka został określony jako jedna z najzabawniejszych i najsmutniejszych współczesnych książek. Z kolei „Null” Szczepana Twardocha to powieść, która porusza temat wojny ukraińsko-rosyjskiej oraz towarzyszące jej mity i emocje.
W kategorii poezji wyróżniono „Dziwne dziewczyny” Kamili Janiak, której intensywna fraza ukazuje walkę podmiotki z rzeczywistością. „Wnyki dla światła” Justyny Kulikowskiej to traktat poetycki o zachwycie, a „Solarysze” Marcina Mokrego to art book, który prowadzi czytelnika przez obrazy i dźwięki.
W literaturze dziecięcej na czoło wysuwa się „Wodyseja” Adama Robińskiego, która daje się interpretować na wielu poziomach. „Złodziejka” Katarzyny Wasilkowskiej to lekka powieść o emocjach związanych z dorastaniem, a „Po co nam sztuka?” Katarzyny Witt i Oli Niepsuj w przystępny sposób przybliża dzieciom sztukę nowoczesną.
„Azard” Pawła Kozioła przedstawia napięcia w Warszawie po odzyskaniu niepodległości, a „MDM. Marszałkowska Dzielnica Marzeń” Krzysztofa Mordyńskiego opisuje urbanistyczny rozwój Warszawy. „Drugie życie Czarnego Kota” Stanisława Łubieńskiego to osobista opowieść łącząca różne gatunki literackie.
Nominowany komiks „Sezon spadających gwiazd” Marcina Podolca to humorystyczna opowieść o dojrzewaniu. „Brzask” Jacka Świdzińskiego to opowieść o mieszkańcach miasta, a „Dum-dum” Łukasza Wojciechowskiego to historia o opresyjnym modernizmie.
Informacje o Nagrodzie
Nagroda Literacka m.st. Warszawy stanowi istotne wyróżnienie dla autorów i wskazówkę dla miłośników literatury. W obecnej formie przyznawana jest od 2008 roku, ale jej historia sięga czasów sprzed II wojny światowej.
Wśród dotychczasowych laureatów znajdują się takie nazwiska jak Wiesław Myśliwski, Kazimierz Orłoś, Ewa Lipska czy Joanna Papuzińska.
Partnerzy Nagrody
Nagrodę Literacką wspierają media takie jak Trójka Polskie Radio, Gazeta Wyborcza oraz portale czytelnicze Lubimyczytać.pl i Booklips.pl. Partnerami Nagrody są również Dwutygodnik i Muzeum Karykatury. Szczegóły dotyczące Nagrody można znaleźć na stronie internetowej oraz na Facebooku.