W Warszawie od kilku miesięcy funkcjonuje Społeczna Sieć Kryzysowa, koordynowana przez Urząd m.st. Warszawy. Inicjatywa ta łączy organizacje pozarządowe, liderów wolontariatu oraz miejskie zasoby, aby skutecznie wspierać mieszkańców w sytuacjach kryzysowych. Sieć jest częścią programu Warszawa Chroni, który ma na celu zwiększenie gotowości miasta do szybkiego reagowania na różnego rodzaju zagrożenia.
Doświadczenia ostatnich lat, takie jak pandemia COVID-19, akcja szczepień masowych oraz kryzys uchodźczy, podkreśliły znaczenie wolontariatu i działań społecznych w Warszawie. W 2022 roku do wolontariatu organizowanego przez Urząd zgłosiło się 12 tys. osób, a Miejski Portal Wolontariatu odwiedziło niemal 160 tys. osób w poszukiwaniu możliwości pomocy.
Społeczna Sieć Kryzysowa ma na celu budowanie odporności społecznej na sytuacje kryzysowe. Umożliwia ona zaangażowanie mieszkańców oraz organizacji pozarządowych w uporządkowany sposób, bazując na ustawie o ochronie ludności. Jest to pierwsza taka inicjatywa w Polsce, dostosowana do specyficznych potrzeb Warszawy.
Współpraca z organizacjami pozarządowymi
Podstawą Sieci jest baza fundacji i stowarzyszeń gotowych do współpracy w obliczu kryzysów, takich jak zagrożenie powodziowe. W pierwszym naborze w 2025 roku zgłosiło się 38 organizacji, reprezentujących różnorodne specjalizacje, w tym organizacje harcerskie i psychologiczne.
Mieszkańcy Warszawy wykazali się solidarnością i zaangażowaniem w chwilach kryzysowych. Aby jednak pomoc była efektywna, niezbędne jest przygotowanie i procedury, które pozwolą na lepsze wykorzystanie czasu osób chętnych do pomocy. Społeczna Sieć Kryzysowa ma na celu stworzenie trwałej struktury, a Urząd m.st. Warszawy będzie odpowiedzialny za koordynację działań.
Liderzy wolontariatu w kryzysie
W ramach Sieci powstała pilotażowa grupa 14 wolontariuszy-liderów, którzy po szkoleniach będą koordynować działania zespołów wolontariuszy oraz wspierać służby specjalistyczne. Liderzy posiadają różne umiejętności, w tym doświadczenie w ratownictwie, pracy w OSP oraz zarządzaniu projektami.
Obecnie kończą oni szkolenia, a Urząd planuje utrzymanie grupy co najmniej 100 wolontariuszy, którzy będą gotowi do niesienia pomocy humanitarnej w sytuacjach kryzysowych.
Międzynarodowe doświadczenia Warszawy
Warszawskie doświadczenia z wolontariatu w kryzysach są także wykorzystywane poza granicami Polski. W 2025 roku Urząd m.st. Warszawy dołączył do konsorcjum z państw Morza Bałtyckiego, realizując projekt CREWS, mający na celu zwiększenie lokalnej odporności na klęski żywiołowe poprzez budowanie partnerstw między instytucjami publicznymi a społecznościami lokalnymi. Projekt jest wspierany przez Unię Europejską w ramach programu Interreg Region Morza Bałtyckiego 2021–2028.