Ceremonia złożenia wieńców z okazji 82. rocznicy odbicia obozu "Gęsiówka" odbyła się 5 sierpnia 2024 roku na skwerze u zbiegu ulic Anielewicza i Okopowej w Warszawie. W wydarzeniu uczestniczyli powstańcy warszawscy, władze samorządowe i państwowe oraz mieszkańcy stolicy. To jedna z wielu uroczystości związanych z obchodami rocznicy wybuchu Powstania Warszawskiego.
Oboz koncentracyjny KL Warschau, znany jako „Gęsiówka”, został odbity 82 lata temu przez harcerski batalion „Zośka”. Żołnierze wyzwolili 348 więźniów. W celu upamiętnienia tego wydarzenia, kwiaty złożono na miejscu byłego obozu przez powstańców oraz przedstawicieli administracji państwowej, w tym prezydenta RP, prezydenta m.st. Warszawy, parlamentu, ambasady izraelskiej oraz Społecznego Komitetu Opieki nad Grobami Poległych Żołnierzy Batalionów „Zośka” i „Parasol”.
Podczas uroczystości wiceprezydentka Karolina Bober odczytała list prezydenta Warszawy Rafała Trzaskowskiego. W liście prezydent zaznaczył: "W sierpniu 1944 roku, w samym środku okupowanego miasta, młodzi ludzie – harcerze, żołnierze Armii Krajowej – dokonali czynu, który stał się symbolem odwagi, determinacji i człowieczeństwa. Zdobycie obozu i uwolnienie ponad 340 więźniów – głównie Żydów z różnych krajów Europy – było nie tylko sukcesem militarnym, ale przede wszystkim aktem solidarności i humanizmu."
Piotr Sikorski, przewodniczący Społecznego Komitetu Opieki nad Grobami Poległych Żołnierzy Batalionów „Zośka” i „Parasol”, przypomniał wydarzenia z początku sierpnia 1944 roku oraz historię uczestników tych wydarzeń, takich jak Jan Andrzejewski i Henryk Lederman. Andrzejewski był harcmistrzem i dowódcą oddziału dyspozycyjnego "Broda 53" Kedywu AK, natomiast Lederman, polski Żyd, został uwolniony z "Gęsiówki" piątego dnia Powstania Warszawskiego.
Oboz „Gęsiówka” w Warszawie
W 1943 roku na terenie byłego getta w Warszawie utworzono oboz koncentracyjny KL Warschau, zwany potocznie "Gęsiówką". Nazwa tej placówki pochodzi od jej lokalizacji u zbiegu ulic Gęsiej i Zamenhofa. Pierwsza grupa więźniów trafiła do obozu 19 lipca 1943 roku i składała się głównie z niemieckich kryminalistów z KL Buchenwald. Więźniowie żydowscy przybyli do obozu nieco później, a ich zadania obejmowały m.in. prace przy rozbiórce ruin getta.
5 sierpnia 1944 roku batalion „Zośka” wykorzystując zdobyty czołg uwolnił oboz, ratując obywateli różnych krajów Europy, z których wielu walczyło później w Powstaniu Warszawskim. Dziś w miejscu dawnego obozu znajdują się tablice informacyjne w trzech językach oraz symbole harcerskie i żydowskie, przypominające o tych wydarzeniach.